विश्वका विभिन्न क्षेत्रमा बढ्दै गएको भूराजनीतिक तनावको असर अन्तर्राष्ट्रिय कमोडिटी बजारमा देखिएको छ। बुधबार कारोबारका क्रममा कच्चा तेल र सुनको मूल्यमा वृद्धि भएको छ। मध्यपूर्वको तनाव, लाल सागरको सुरक्षा अवस्था तथा उत्तर कोरियाको क्षेप्यास्त्र गतिविधिले लगानीकर्ताबीच अनिश्चितता बढाएको अन्तर्राष्ट्रिय बजार विश्लेषणले जनाएको छ।
बजारमा ब्रेन्ट कच्चा तेलको मूल्य करिब ०.७८ प्रतिशतले बढेर प्रतिब्यारेल ८९.६० अमेरिकी डलर पुगेको छ। त्यस्तै अमेरिकी वेस्ट टेक्सास इन्टरमिडिएट (डब्ल्युटीआई) को मूल्य पनि ०.८९ प्रतिशतले बढेर ८३.९४ डलर पुगेको छ। मध्यपूर्वमा तनाव चर्किएर तेलको आपूर्ति प्रभावित हुन सक्ने आशंकाले कच्चा तेलको मूल्यमा दबाब बढाएको हो।
सुरक्षित लगानीको माध्यमका रूपमा लिइने सुनको मूल्यमा पनि वृद्धि भएको छ। स्पट गोल्डको मूल्य ०.४६ प्रतिशतले बढेर प्रतिऔंस ४ हजार ३८७.०३ डलर पुगेको छ। राजनीतिक तथा सैन्य जोखिम बढ्दा लगानीकर्ताहरू जोखिमपूर्ण सम्पत्तिभन्दा तुलनात्मक रूपमा सुरक्षित सम्पत्तितर्फ आकर्षित हुने भएकाले सुनको माग बढेको बताइएको छ।
अन्तर्राष्ट्रिय बजारको ध्यान विशेषगरी मध्यपूर्वको अवस्था, अमेरिका–इरान सम्बन्ध र होर्मुज जलडमरूमध्यको सुरक्षातर्फ केन्द्रित भएको छ। विश्वको महत्त्वपूर्ण ऊर्जा आपूर्ति मार्गमध्ये एक मानिने होर्मुजमा कुनै अवरोध आए विश्व बजारमा तेलको आपूर्ति र मूल्य दुवै प्रभावित हुन सक्ने चिन्ता छ।
त्यस्तै, लाल सागरमा सुरक्षा चुनौती र हुथी समूहका आक्रमण**ले पनि अन्तर्राष्ट्रिय व्यापारिक मार्गप्रति चिन्ता बढाएको छ। समुद्री मार्गमा जोखिम बढ्दा जहाजको बीमा तथा ढुवानी खर्च बढ्न सक्ने र त्यसको असर ऊर्जा तथा अन्य वस्तुको मूल्यमा समेत पर्न सक्ने बजार विश्लेषकहरूको भनाइ छ।
अर्कोतर्फ, लगानीकर्ताहरूको नजर अमेरिकाको मुद्रास्फीति तथ्याङ्कमा पनि छ। उक्त तथ्याङ्कले अमेरिकी केन्द्रीय बैंक फेडरल रिजर्भको आगामी ब्याजदर नीतिबारे महत्त्वपूर्ण संकेत दिने अपेक्षा गरिएको छ। ब्याजदरसम्बन्धी अपेक्षामा आउने परिवर्तनले सुन, डलर, बन्ड तथा सेयर बजारमा समेत प्रभाव पार्न सक्छ।
एसिया–प्रशान्त क्षेत्रका सेयर बजारमा भने मिश्रित कारोबार देखिएको छ। लगानीकर्ताहरूले एकातर्फ बढ्दो भूराजनीतिक जोखिम र अर्कोतर्फ अमेरिकी आर्थिक तथ्याङ्क तथा मौद्रिक नीतिको सम्भावित दिशालाई नजिकबाट नियालिरहेका छन्।
भूराजनीतिक तनाव, ऊर्जा आपूर्तिमाथिको जोखिम र विश्व अर्थतन्त्रसम्बन्धी अनिश्चितता एकैपटक बढ्दा अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा सतर्कता बढेको छ। तेलको मूल्यमा भएको वृद्धिले इन्धन तथा ढुवानी खर्च बढाउने सम्भावना छ भने सुरक्षित लगानीप्रतिको आकर्षण कायम रहे सुनको मूल्यमा थप वृद्धि हुन सक्ने देखिएको छ।